“Vogeltjes die (te) vroeg zingen zijn voor de kat”

Dit spreekwoord wordt vaak als waarschuwing gebruikt, vooral aan jongeren. Het moedigt hen aan om niet extravagant of opschepperig te zijn, of om niet te vroeg boven hun stand te leven. Stel, een jongere geeft zijn eerste salaris direct uit aan dure spullen. Dan zou een ouder kunnen zeggen: 'Pas op, want vogeltjes die te vroeg zingen zijn voor de kat.'

Dit spreekwoord komt voort uit een calvinistische moraal van soberheid, die stelt dat jongeren hun luxe en vermaak nog niet verdiend hebben. Het is relatief jong en werd voor het eerst vastgelegd begin 18e eeuw in de variant 'de vogeltjes, die zo vroeg zingen, eet de kat op den dag'. Het weerspiegelt een moraal van uitgestelde bevrediging en hard werken.